سر خط خبرها

یادداشتی در موضوع خرید و فروش رأی/ دموکراسی "مسأله ما" نیست ، انتخابات هست

در نگاهی به ساختار انتخابات ، قیمت گذاری روی رأی و خرید وفروش آن درانتخابات اخیر مجلس در برخی نقاط ، تنها پدیده قابل تأمل این رویداد مهم نیست ، اما شاید در یک منظر ، جالب توجه ترین ...

 

یادداشتی در موضوع خرید و فروش رأی/ دموکراسی "مسأله ما" نیست ، انتخابات هست

 

در نگاهی به ساختار انتخابات ، قیمت گذاری روی رأی و خرید وفروش آن درانتخابات اخیر مجلس در برخی نقاط ، تنها پدیده قابل تأمل این رویداد مهم نیست ، اما شاید در یک منظر ، جالب توجه ترین آنها باشد. برخی رأی می خرند  و در مقابل برخی آرای خود را می فروشند. گروه دیگری نیز وجود دارند که این مسأله را می بینند و تنها به تماشای آن می نشینند و معمولاً واکنش ها به این امر نه جدی و نه کارساز است ، به این معنی که این واکنش ها تاکنون این پدیده را نه مهار کرده اند و نه حتی درکاهش آن موفق بوده اند .

غالباً برخورد با مسائل از دوگانه برخوردهای سخت ونرم و یا برخورد با معلول ها و علت ها شکل می گیرد. گاهی برخورد های سخت از نوع قضائی و حقوقی هستند. شاید این برخورد ها معلول گرایانه است. در برخوردهای نرم لازم است مقداری از مسأله فاصله گرفت و در منظر نگاه فلسفی به موضوع، قرارگرفت . روش، در نگرش فلسفی به مسأله ها، فاصله گرفتن از آنها و نگاه بنیادی است. 

به این ترتیب ، می توان فرض گرفت دموکراسی برای ما موضوعی جدی نیست . به همین دلیل واکنش های اجتماعی و مردمی به بروز و ظهور امر دموکراسی در جامعه نیز جدی نیست و متعاقباً در مسأله بسیار مهم انتخابات ، برخی به خود اجازه می دهند که وارد موضوع خرید آراء بشوند و برخی فروش آن . از نظر آنان پیام وارده این است که انتخابات بر دموکراسی ارجحیت بیشتری دارد .

اکنون که عقلانیت حکم کرده است که ما مقداری ریشه ای تر به موضوع نگاه کنیم ، باید گفت شاید در این شرایط ، افراد خریدار و فروشنده رأی در این بیع متقابل ، فکر می کنند که رأی آنچنان درجایگاه تأثیرگذاری نیست که نتوان آنرا خرید و فروش ننمود. زیرا رأی و نظر امری اصیل نیست، دموکراسی اصیل نیست ، بلکه این انتخابات است که اصیل است و قابلیت تعجیل و تأخر ندارد.

در این مبنا شما هیچگاه نمی توانید برای حل موضوعات اجتماعی سراغ تک تک افراد عضو جامعه بروید. نمی توان تنها به سراغ ممبرها رفت. باید دید این اقدام اجتماعی توسط افراد در سایه کدام تئوری شکل گرفته و پرورش یافته است؟ در واقع جامعه صحنه بروز و ظهور تفکر نخبگانی است. در این ارتباط اگر کسی دانشگاه و حوزه را مسؤول بروز آنچه در جامعه ایرانی رخ می دهد معرفی کند، نباید به رأی او به دیده تردید نگریست ، زیرا او حرف گزافی نگفته است. شاید پیام اجتماعی به ما این است، یعنی جامعه به ما می گوید وقتی شما صندوق رأی  و دموکراسی را جدی نمی گیرید این امر برای ما هم به همین شکل است.

بنابراین اگر با هم تفاهم کنیم و مقداری ریشه ای تر به موضوع نگاه کنیم و از صحنه مرتبط با تظاهرات فعل و انفعال اجتماعی دور شویم ، آنگاه باید به تفکر و غورکردن در اندیشه بهاء دهیم و بپذیریم که در واقع این اندیشه نخبگانی و حاکمیتی است که در جامعه بروز پیدا می کند و خود را نشان می دهد. هرگز نمی توان به طور کامل گناه را به گردن اجتماع انداخت. روندهای درونی و معناگرایانه درجامعه به صورت روندهای بیرونی و ظاهرگرایانه خود را نشان می دهند . هر چند برای ما که عادت دیگری داریم کنار آمدن با این اندیشه کار ساده ای نیست ، اما ظاهر جامعه ، باطن نخبگان آن است .

از آنجا که دموکراسی برای ما نه آن است که باید باشد ، دموکراسی برای جامعه  واعضاء آن نیز اهمیت خود را از دست می دهد و نه آن است که انتظار می توان داشت. فرآیند انتخابات بسته به کمیت و تعداد مشارکت ، شکوهمندی می یابد به این دلیل حتی با مناسبات مالی نیز می توان رأی به دست آورد . در این ساختار و مناسبات این رأی فرد است که ارزش گذاری می شود و نظر و اندیشه افراد در درجات بعدی قرار می گیرد.

زمانی که یک بافتی را به یک ساختار پیوند می زنید اگر آن بافت در درون آن ساختار خودی تلقی نشود آن ساختار آن بافت جدید را پس می زند. آن بافت جدید با هر مقدار ارزشمداری وگرانسنگی در درون ساختاری که نسبت به آن غیریت دارد، دچار رفتار عفونی می شود، دچار پس زدگی می شود. اکنون سؤال این است که آیا برای ساختاری که ما ساخته ایم دموکراسی دارای غیریت است؟  باید دید که موضوع مجلس و دموکراسی مبتنی بر و در آن چه مقدار برای ما دارای اهمیت بوده است؟ و آیا اینگونه رفتارها به معنای آن نیست که وقتی مجلس در سطح نخبگانی جدی گرفته نمی شود ،  در سطح اجتماعی هم این اتفاق صورت می گیرد. برای اصلاح و  استحکام ساختاری باید در این خصوص بیشتر بیندیشیم و بیشتر گفتگو کنیم.

 

دکتر یونس احمدی

دانش آموخته دین پژوهی

 

 

کانال تلگرامی ساختارهای ایرانی

@Iranianstructures

  

نظرات ارسال نظر